عهد ناصرى . در مسئله الغاى امتياز تنباكو و مقاومتى كه در مقابل ناصر الدين شاه نشان داد شهرت فراوان يافت . آشروسنه - اسروشنه ولايتى در ماوراء النهر بين سيحون و سمرقند ، كه در شمال آن چاچ و قسمتى از فرغانه و در جنوب آن كش و چغانيان قرار داشت ، و سمرقند در مغرب و فرغانه در مشرق آن بود . اين سرزمين به واسطه وفور آب و وجود معادن ؛ آبادان و توانگر بوده است . از جمله شهرهاى آن ولايت بنجيكت ، ساباط ، زامين و ديزك بود . فرمانروايان آن ولايت كه افشين لقب عمومى آنها بود در شهر بنجيكت مقر داشتند و مذهب مردم آن ولايت شمنى يا مانوى بوده است . آشور ( Asur ) آشور يا آسور ، نام قديم ناحيه‌اى در دو طرف رود دجله بين زاب صغير و مرز كنونى سوريه و عراق . و نيز نام رب النوع سرزمين آشور از غرب به فلات بيابانى بين النهرين مركزى ، از شرق به كردستان ، از شمال به ارمنستان ، و از جنوب به سرزمين بابل محدود بود . اقليم آن سردتر و بارانىتر از بابل ، و قسمت مركزى آن دشت آبرفتى حاصلخيزى بود . در جنگهاى كشورگشايى پادشاهان آشور ، امپراتورى آشور از اطراف مخصوصا به جانب سوريه ، گسترش يافت و امروز معتقدند كه نام سوريه از آسور مشتق است . پايتخت امپراتورى ابتدا شهر آسور بود ، و بعد به كالح و سپس به نينوا منتقل گرديد ؛ سارگن شهر دورشروكين ( خرساباد كنونى ) را پايتخت قرار داد . چون آشوريها از اطراف در معرض حملات قبايل و بدويان بودند ، مردمى مبارز و جنگجو بار آمدند . و از اين جهت بر بابليها برترى داشتند ولى در فرهنگ به‌پاى اينان نمىرسيدند . دين آنها تا حد زيادى برگرفته از دين بابل حصار استحكامات دفاعى شهر آشور در زمان اتمام ساختمان آن در قرن نهم ق . م . از روى قراين مكشوف طى حفريات - و . آندره - رسم شده .